Α.Π. 1546 / 2017 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
ΠΕΡΙΛΗΨΗ:
ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΟΔΗΓΟΥ ΝΤΑΛΙΚΑΣ ΓΙΑ ΑΝΑΣΤΡΟΦΗ ΠΡΟΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΟΔΟΣΤΡΩΜΑΤΟΣ – ΜΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΕΛΙΓΜΟΥ ΛΟΓΩ ΤΟΥ ΟΓΚΟΥ ΤΗΣ – ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΚΟΠΩΣΗ ΚΑΙ ΑΚΑΤΑΛΛΗΛΟΛΗΤΑ ΟΔΗΓΟΥ ΛΟΓΩ ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗ ΣΤΗΝ ΟΡΑΣΗ - ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΜΕ ΜΟΤΟΣΙΚΛΕΤΑ Η ΟΠΟΙΑ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΣΕ – Ο ΜΟΤΟΣΙΚΛΕΤΙΣΤΗΣ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΣΕ ΝΑ ΡΥΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΤΟΥ ΩΣΤΕ ΝΑ ΚΑΝΕΙ ΑΠΟΦΕΥΚΤΙΚΟ ΕΛΙΓΜΟ – ΕΝΝΟΙΑ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΟΡΙΟΥ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΟΔΗΓΗΣΗ.. – Σαφείς αιτιολογίες ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος και την συνυπαιτιότητα αμφοτέρων των οδηγών οι οποίοι δεν εδειξαν την απαιτούμενη επιμέλεια ώστε να αποφευγχθεί το ατύχημα – Αβάσιμοι οι λόγοι αναίρεσης (914, 300, 330 ΑΚ, αρθρ. 12, 13, 19, 21, 23 ΚΟΚ)
Αριθμός 1546/2017
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ελένη Διονυσοπούλου, Σοφία Ντάντου, Γεώργιο Χοϊμέ και Αλεξάνδρα Κακκαβά, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 27 Ιανουαρίου 2017, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Α. Κ. του Σ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του .... με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.
Του αναιρεσιβλήτου: ΝΠΙΔ με την επωνυμία "ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ατομικά και ως αντικλήτου της αλλοδαπής ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "..." και ήδη "...", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του ...., που δήλωσε στο ακροατήριο την ως άνω τροποποίηση της αλλοδαπής ασφαλιστικής εταιρίας.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 8-9-2010 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1999/2012 μη οριστική και 667/2014 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4673/2015 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 14-1-2016 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Σοφία Ντάντου, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.
Η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Από τις διατάξεις των άρθρων 297, 330 και 914 ΑΚ προκύπτει ότι προϋποθέσεις της ευθύνης προς αποζημίωση είναι η υπαιτιότητα του υπόχρεου, το παράνομο της πράξης ή παράλειψης αυτού και η ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της πράξης ή παράλειψης και της επελθούσας ζημίας. Συνυπαιτιότητα υπάρχει, κατά το άρθρο 300 ΑΚ, όταν ο ζημιωθείς συντέλεσε από δικό του πταίσμα στη ζημία και την έκτασή της, οπότε το Δικαστήριο μπορεί να μην επιδικάσει αποζημίωση ή να μειώσει το ποσό της. Στην περίπτωση αυτή, η μεν κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας για τη συνδρομή ή όχι πταίσματος του ζημιωθέντος, η οποία είναι κρίση σχετική με νομική έννοια, υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο κατά τις διατάξεις του άρθρου 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ, η κρίση όμως για τον καθορισμό του ποσοστού κατά το οποίο πρέπει να μειωθεί η αποζημίωση δεν υπόκειται στον έλεγχο αυτό, γιατί αφορά εκτίμηση πραγμάτων.
Εξάλλου, παράβαση κανόνα δικαίου, που ιδρύει τον λόγο αναιρέσεως του άρθρου 559 αριθμ. 1 ΚΠολΔ, υπάρχει εφόσον αυτός δεν εφαρμοσθεί, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του ή εάν αυτός εφαρμοσθεί, ενώ δεν έπρεπε ή αν εφαρμοσθεί εσφαλμένα (Ολ.ΑΠ 36/1988 ΕλλΔ 1989 1153). Ενώ έλλειψη νόμιμης βάσης, που ιδρύει τον λόγο αναιρέσεως του αριθμ. 19 του ανωτέρω άρθρου υπάρχει όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού, δε εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά ή τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται, βάσει του πραγματικού του κανόνα δικαίου, για την επέλευση της απαγγελθείσας έννομης συνέπειας ή την άρνησή της ή αντιφάσκουν μεταξύ τους (Ολ.ΑΠ 25/2004).
Στην προκειμένη υπόθεση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του, ως προς την υπαιτιότητα των οδηγών των εμπλακέντων στο επίδικο ατύχημα οχημάτων δέχθηκε, ανελέγκτως, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Στις 4-8-2009 ημέρα Τρίτη και περί ώρα 14.40 ο Ο. Τ. (O. N. T.), Τούρκος υπήκοος, οδηγώντας το με πινακίδες κυκλοφορίας Τουρκίας υπ' αριθ. ... φορτηγό δημόσιας χρήσης (αρθρωτό όχημα) ελκυστήρας (τράκτορας) με επικαθήμενο ρυμουλκούμενο όχημα υπ' αριθ. κυκλοφορίας ... συνολικού μήκους 13 μέτρων, πλάτους 2,60 μέτρων με απόβαρο 7.760 κιλά... εκινείτο στην περιοχή Χαϊδαρίου επί της λεωφόρου Σχιστού στο ύψος της εισόδου στο στρατόπεδο "..." και δη στην δεύτερη από αριστερά (μεσαία) λωρίδα κυκλοφορίας του ρεύματος προς Κερατσίνι με κατεύθυνση από Χαϊδάρι προς Κερατσίνι.... Η λεωφόρος Σχιστού στο πιο πάνω σημείο είναι διπλής κατεύθυνσης καλυμμένη με ασφαλτικό τάπητα, στο μέσον του οδοστρώματος υπάρχει κεντρική νησίδα πλάτους ενός (1) μέτρου που χωρίζει τα δύο αντίθετης κυκλοφορίας ρεύματα, η οποία διακόπτεται σε μήκος 50 μέτρων στο ύψος της εισόδου στο στρατόπεδο ... που υπάρχει στα δεξιά του ρεύματος προς Κερατσίνι, το οποίο (ρεύμα) έχει πλάτος οδοστρώματος 14 μέτρα με τέσσερις λωρίδες κυκλοφορίας οι οποίες χωρίζονται με διακεκομμένη διαγράμμιση, η οποία επίσης διακόπτεται όπως και η κεντρική νησίδα σε αντίστοιχο μήκος 50 μέτρων (βλ. έκθεση αυτοψίας και σχεδιάγραμμα). Η οδός στο ρεύμα προς Κερατσίνι είναι ευθεία σε απόσταση τουλάχιστον εκατό μέτρων πριν το πιο πάνω σημείο και παρουσιάζει ανωφέρεια με μικρή απροσδιόριστη κλίση, ενώ πριν εμφανίζει ελαφρά δεξιά καμπυλότητα (βλ. έκθεση αυτοψίας και προσκομιζόμενες φωτογραφίες), το δε όριο της μεγίστης ταχύτητας των επ' αυτής κινουμένων οχημάτων καθορίζεται διά πινακίδας ... σε 80 χιλ/ώρα.
Επικρατούσε φως ημέρας, ήταν καλοκαιρία, η οδός ήταν ξηρά, η ορατότητα των οδηγών των οχημάτων δεν περιοριζόταν από φυσικά ή τεχνικά εμπόδια, η κυκλοφορία των οχημάτων ήταν κανονική, των δε πεζών απαγορευτική (βλ. έκθεση αυτοψίας). Την ίδια χρονική στιγμή ο ενάγων οδηγώντας την υπ' αριθ. κυκλοφορίας ... δίκυκλη μοτοσικλέτα μάρκας ... 600cc, ιδιοκτησίας του, εκινείτο στην ίδια περιοχή επί της ιδίας οδού με κατεύθυνση επίσης από Χαϊδάρι προς Κερατσίνι στην τρίτη από αριστερά λωρίδα κυκλοφορίας (δεύτερη από δεξιά). Μπροστά του εκινείτο ένα ιδιωτικής χρήσης αυτοκίνητο, το οποίο προσπέρασε από αριστερά μπαίνοντας στην δεύτερη από αριστερά λωρίδα (μεσαία λωρίδα), όπου είδε ότι κατ' εκείνο το χρόνο εκινείτο σε απόσταση 30 περίπου μέτρων το προαναφερόμενο φορτηγό-νταλίκα. Κινήθηκε πίσω από το προπορευόμενο φορτηγό διατηρώντας την ίδια απόσταση και στο ύψος της εισόδου στο στρατόπεδο ... είδε ν' ανάβουν τα κόκκινα φώτα πέδησης του φορτηγού και ο οδηγός να επιβραδύνει. Τότε ο ενάγων επιχείρησε να προσπεράσει το φορτηγό από αριστερά και έτσι εισήλθε στην πρώτη από αριστερά λωρίδα κυκλοφορίας. Στο ύψος αυτό της οδού, ο οδηγός του φορτηγού αυτοκινήτου με το επικαθήμενο ρυμουλκούμενο όχημα επιχείρησε να εκτελέσει αναστροφή προς τα αριστερά, προκειμένου να εισέλθει στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας προς Μάνδρα. Καθ' όν χρόνο το αρθρωτό φορτηγό, ελκυστήρας (τράκτορας) με το επικαθήμενο, συνολικού μήκους 13 μέτρων και πλάτους 2,60 μέτρων όπως προελέχθη, ευρισκόμενο σε διαγώνια θέση καταλάμβανε με το μήκος του και τις δύο, πρώτη και δεύτερη, από αριστερά λωρίδες κυκλοφορίες, ο ενάγων που κατ' εκείνο το χρόνο κινούνταν στην πρώτη από αριστερά λωρίδα κυκλοφορίας, όπως προελέχθη, ευρισκόμενος σε απόσταση 30 μέτρων περίπου από το φορτηγό, όπως ο ίδιος κατέθεσε στην ποινική δίκη, παρά την τροχοπέδηση που επιχείρησε και τον ελιγμό προς τα αριστερά, δεν απέφυγε τη σύγκρουση και προσέκρουσε με το εμπρόσθιο μέρος της μοτοσικλέτας στον εμπρόσθιο αριστερό τροχό του ελκυστήρα, στην προέκταση της αριστερής πλευράς της νησίδας σε απόσταση περίπου 17 μέτρων από το τέλος της νησίδας, όπου βρέθηκαν τα θραύσματα και τα λάδια (υγρά φρένων) όπως σημειώνεται στην έκθεση αυτοψίας, η μοτοσικλέτα ανετράπη και ο ίδιος κατέπεσε στο οδόστρωμα και υπέστη σοβαρές σωματικές βλάβες, όπως θα εκτεθούν κατωτέρω, ενώ υπέστησαν υλικές ζημιές τα εμπλακέντα στο ατύχημα οχήματα, το μεν φορτηγό στην πλάγια αριστερή επιφάνεια του ελκυστήρα (τράκτορα) και ειδικότερα στην περιοχή του εμπρόσθιου αριστερού τροχού χωρίς βλάβες του ελαστικού ή του τροχού, η δε μοτοσικλέτα στην εμπρόσθια - οπίσθια - πλάγια δεξιά - πλάγια αριστερή επιφάνεια με βλάβες κυρίως στην εμπρός πλευρά της στον εμπρός τροχό, όπου εμφανίζει μετατόπιση του εμπρός τροχού προς τα πίσω λυγίζοντας το σύστημα διεύθυνσης, το τιμόνι έχει σφηνωθεί υπό γωνία 60 περίπου μοιρών γυρισμένο προς την αριστερή πλευρά.
Με βάση τα ανωτέρω πραγματικά περιστατικά, κρίνεται ότι το ένδικο τροχαίο και συνακόλουθα ο τραυματισμός τον ενάγοντος, οφείλεται σε συγκλίνουσα αμέλεια (συνυπαιτιότητα) του ασφαλισμένου οδηγού του φορτηγού και του ίδιου του ενάγοντος - παθόντος - οδηγού της μοτοσικλέτας, οι οποίοι δεν προείδαν το ατύχημα, διότι αμφότεροι δεν κατέβαλαν την απαιτούμενη επιμέλεια και προσοχή την οποία, κατ' αντικειμενική κρίση, μπορούσαν αναλόγως των αντικειμενικών περιστάσεων και ικανοτήτων τους και όφειλαν κατά τους νομικούς κανόνες, τις επικρατούσες οδικές και κυκλοφοριακές συνθήκες και την κοινή πείρα και λογική να καταβάλουν, όπως θα έπραττε υπό τις ίδιες περιστάσεις κάθε λογικός και ευσυνείδητος οδηγός και την οποία αν επεδείκνυαν θα μπορούσαν να προβλέψουν και να αποφύγουν το ατύχημα (άρθρο 330 εδ. β' του Α.Κ.). Ειδικότερα, ο μεν πρώτος οδηγός του φορτηγού, διότι δεν οδηγούσε με την αναγκαία σύνεση και διαρκώς τεταμένη την προσοχή του, ώστε να μην εκθέτει σε κίνδυνο πρόσωπα ή να δημιουργεί με τη συμπεριφορά του εμπόδια στην κυκλοφορία, και δεν βρισκόταν σε κατάλληλη σωματική κατάσταση για οδήγηση ως πάσχων από καταρράκτη στον αριστερό του οφθαλμό, πάθηση για την οποία επρόκειτο να χειρουργηθεί σύντομα όπως ο ίδιος κατέθεσε προανακριτικά (βλ. και έκθεση αυτοψίας), επιχείρησε αναστροφή προκειμένου να αλλάξει κατεύθυνση προς τα αριστερά και να εισέλθει στο ρεύμα της αντίθετης κατεύθυνσης προς Μάνδρα, διαγράφοντας σχεδόν κάθετη κίνηση στην οδό και καταλαμβάνοντας τη λωρίδα που εκινείτο και την παράπλευρη αυτής αριστερή λωρίδα λόγω των πολύ μεγάλων διαστάσεών του και του είδους του οχήματος που οδηγούσε, χωρίς να ελέγξει, όπως όφειλε και μπορούσε, καθώς επικρατούσε φως ημέρας, η οδός ήταν ευθεία- οριζόντια και η ορατότητά του δεν περιοριζόταν, για να βεβαιωθεί ότι από την ενέργειά του αυτή δεν προκαλείται κίνδυνος στους λοιπούς χρήστες, αλλά εντελώς αμελώς και απερίσκεπτα χωρίς να βεβαιωθεί ότι μπορεί να το πράξει με ασφάλεια για τους οδηγούς που κινούνταν στο ίδιο με αυτόν ρεύμα κυκλοφορίας και πλησίαζαν στο σημείολαμβάνοντας υπόψη τη θέση, την κατεύθυνση και την ταχύτητά τους, ενόψει των πολύ μεγάλων διαστάσεων του οχήματός του, όπως προπεριγράφηκαν, που δεν του επέτρεπαν να ολοκληρώσει τον ελιγμό σε σύντομο χρόνο και σε περιορισμένο πλάτος του οδοστρώματος της οδού και χωρίς να θέσει σε λειτουργία τον αντίστοιχο δείκτη αλλαγής κατεύθυνσης του φορτηγού, ώστε να προειδοποιήσει έγκαιρα τους οδηγούς, που τον ακολουθούσαν για την ενέργειά του αυτή, αλλά εντελώς αμελώς επιχείρησε την πιο πάνω κίνηση, προκαλώντας έτσι τη σύγκρουση μεταξύ των δύο οχημάτων και τον τραυματισμό του ενάγοντος οδηγού της μοτοσικλέτας, συμπεριφορά η οποία, όντας ικανή κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων να προκαλέσει τροχαίο ατύχημα, το προκάλεσε στη συγκεκριμένη περίπτωση, και έτσι η αμέλεια αυτή του εν λόγω οδηγού και η εκ μέρους του παράβαση των επιτακτικών διατάξεων των άρθρων 12 παρ. 1, 13 παρ. 2, 21 παρ. 1, 2 και 23 παρ. 2 του ν. 2696/1999 "Περί κυρώσεως του Κ.Ο.Κ.", συνδέονται αιτιωδώς με την πρόκληση του πιο πάνω ατυχήματος.
Ο δε ενάγων παθών, διότι δεν οδηγούσε με σύνεση και διαρκώς τεταμένη την προσοχή του, δεν ασκούσε τον πλήρη έλεγχο και την εποπτεία στο όχημά του έτσι ώστε να μπορεί σε κάθε στιγμή να εκτελεί τους απαιτούμενους χειρισμούς ούτε είχε ρυθμίσει την ταχύτητά του λαμβάνοντας υπόψη τις επικρατούσες συνθήκες αλλά εκινείτο με ταχύτητα 70 χιλιομέτρων περίπου την ώρα, η οποία δεν υπερέβαινε μεν το ανώτατο όριο των 80 χιλιομέτρων, υπερέβαινε όμως το επιβαλλόμενο από τις πιο πάνω περιστάσεις (κίνηση πίσω από αρθρωτό φορτηγό - τράκτορα με ρυμουλκούμενο επικαθήμενο, πολύ μεγάλων διαστάσεων μήκους 13 μέτρων και πλάτους 2,60 μέτρων, σε οδό με ανωφέρεια, που είναι μεν ευθεία για 100 μέτρα πριν τον τόπο του ατυχήματος, πριν όμως εμφανίζει ελαφρά δεξιά καμπυλότητα) και δεν αντιλήφθηκε εγκαίρως την εκτέλεση του ελιγμού από τον οδηγό του φορτηγού, όπως όφειλε και μπορούσε υπό τις επικρατούσες συνθήκες (οδός ευθεία με απεριόριστη ορατότητα και μεγάλων διαστάσεων, μακρύ αρθρωτό όχημα που χρειάζεται χρόνο για να πραγματοποιήσει ελιγμό), με αποτέλεσμα να μην μπορέσει να μειώσει την ταχύτητά του διά πεδήσεως εγκαίρως ούτε να μπορέσει να προβεί σε διενέργεια επιτυχούς ελιγμού προς αποφυγή του ατυχήματος ή μείωση των συνεπειών του, συμπεριφορά η οποία, όντας ικανή κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων να προκαλέσει τροχαίο ατύχημα, το προκάλεσε στη συγκεκριμένη περίπτωση, έστω και αν αυτό συνέβη και από υπαιτιότητα του οδηγού του φορτηγού και έτσι συνδέεται αιτιωδώς, προς την αμέλεια αυτή του παθόντος (άρθρα 12 παρ. 1, 19 παρ. 1, 2 και 3 ν. 2696/1999 "Περί κυρώσεως του K.Ο.K.".
Έτσι που έκρινε το Εφετείο δεν παραβίασε ευθέως τις εφαρμοσθείσες ως άνω ουσιαστικές διατάξεις των άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ, καθόσον τα ανελέγκτως πιο πάνω δεκτά γενόμενα ως αποδειχθέντα πραγματικά περιστατικά, όπως προαναφέρθηκαν, πληρούν το πραγματικό της νομικής έννοιας της συντρέχουσας συνυπαιτιότητας του οδηγού του με πινακίδες κυκλοφορίας Τουρκίας υπ' αριθμ. ... φορτηγού δημόσιας χρήσης (αρθρωτού οχήματος) ελκυστήρα (τράκτορα) με επικαθήμενο ρυμουλκούμενο όχημα με αριθμό κυκλ. ... αλλά και του ενάγοντος και ήδη αναιρεσείοντος, οδηγού της με αριθμό κυκλ. ... δίκυκλης μοτοσικλέτας και δικαιολογούν την κατά ένα μέρος παραδοχή της ένδικης αγωγής. Επομένως ο πρώτος λόγος αναίρεσης κατά το πρώτο τμήμα, με το οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθ. 1 του άρθρου 559 πρέπει ν' απορριφθεί.
Από τις ίδιες πιο πάνω παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα προκύπτει ότι έχει νόμιμη βάση και δη την απαιτούμενη αιτιολογία γιατί καλύπτεται χωρίς λογικά κενά και αντιφάσεις και με πληρότητα και σαφήνεια, χωρίς να χρειαζόταν οποιαδήποτε άλλη περαιτέρω παραδοχή το πραγματικό των ίδιων εφαρμοστέων εδώ κανόνων ουσιαστικού δικαίου των άρθρων του ΑΚ, τους οποίους η προσβαλλόμενη απόφαση δεν παραβίασε εκ πλαγίου με ανεπαρκείς και αντιφατικές αιτιολογίες, ενώ δεν ήταν αναγκαία η παράθεση και άλλων για να αιτιολογηθεί χωρίς αμφιβολία η συντρέχουσα συνυπαιτιότητα και του οδηγού της δίκυκλης μοτοσικλέτας, ενάγοντος και ήδη αναιρεσείοντος και ο αιτιώδης σύνδεσμος της υπαίτιας αυτής συμπεριφοράς με το ζημιογόνο αποτέλεσμα.
Ειδικότερα, αναπτύσσονται με πληρότητα οι συνθήκες κάτω από τις οποίες έλαβε χώρα το ατύχημα, η πορεία και η θέση των οχημάτων πριν και μετά το ατύχημα, η απόσταση και το χρονικό σημείο κατά το οποίο ο αναιρεσείων, οδηγός της δίκυκλης μοτοσικλέτας επιχείρησε να προσπεράσει από αριστερά το προπορευόμενο όχημα, και τα βλαβέντα μέρη των συγκρουσθέντων οχημάτων, καθώς και τα στοιχεία, από τα οποία το Δικαστήριο οδηγήθηκε στο συμπέρασμα της συντρέχουσας συνυπαιτιότητας του αναιρεσείοντος. Εξάλλου η αποδιδόμενη με το ίδιο τμήμα του πρώτου λόγου αναίρεσης αντίφαση της προσβαλλόμενης απόφασης, διότι ενώ δέχεται ότι εκινείτο με κανονική ταχύτητα 70 χλμ/ώρα αντί του ανωτάτου ορίου των 80 χλμ/ώρα στη συνέχεια δέχεται ότι δεν οδηγούσε με σύνεση και τεταμένη την προσοχή και έτσι δεν αντιλήφθηκε εγκαίρως τον αριστερό ελιγμό του προπορευόμενου ζημιογόνου οχήματος πρέπει ν' απορριφθεί, διότι η κίνηση της δίκυκλης μοτοσικλέτας με κανονική ταχύτητα δεν συνδέεται αναγκαίως με οδήγηση με σύνεση και τεταμένη την προσοχή. Επομένως, ο ίδιος λόγος αναίρεσης, κατά το δεύτερο και τρίτο τμήμα, με τα οποία αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθμ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πρέπει ν' απορριφθεί.
Με τον δεύτερο από τον αριθμ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγο αναίρεσης πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση για εσφαλμένη ερμηνεία του άρθρου 19 του ν. 2696/1999 (ΚΟΚ) με την παραδοχή ότι, καίτοι η ταχύτητα με την οποία ο αναιρεσείων οδηγούσε την μοτοσικλέτα του (70 χλμ/ώρα) δεν υπερέβαινε το ανώτατο όριο (80 χλμ/ώρα), υπερέβαινε, όμως, το επιβαλλόμενο από τις συγκεκριμένες περιστάσεις, τις οποίες προσδιόρισε ειδικά και συγκεκριμένα: α) κίνηση πίσω από αρθρωτό φορτηγό-τράκτορα με ρυμουλκούμενο επικαθήμενο, μεγάλων διαστάσεων μήκους 13 μέτρων και πλάτους 2,60 μέτρων, β) οδό με ανωφέρεια και γ) ευθεία για 100 μέτρα πριν τον τόπο του ατυχήματος, πριν όμως εμφανίζει ελαφριά δεξιά καμπυλότητα. Το Εφετείο με την ως άνω παραδοχή δεν παραβίασε ευθέως τις διατάξεις των παραγράφων 1, 2 και 3 του άρθρου 19 του ν. 2696/1999 (ΚΟΚ) διότι, από τις εν λόγω διατάξεις προκύπτει, ότι για να θεωρηθεί ότι ο οδηγός επιδεικνύει κυκλοφοριακώς ορθή συμπεριφορά, δεν αρκεί να ρυθμίζει την ταχύτητά του σύμφωνα με τις πινακίδες ορίων ταχύτητας, αλλά επιβάλλεται ο οδηγός κινούμενος με ταχύτητα, μη υπερβαίνουσα το υπάρχον για το συγκεκριμένο σημείο όριο, να λαμβάνει υπόψη και άλλους παράγοντες, όπως η διαμόρφωση του εδάφους, οι στροφές, αλλά και τις συνθήκες κυκλοφορίας, τους οποίους παράγοντες το Εφετείο έλαβε υπόψη του για την κατάφαση της συντρέχουσας συνυπαιτιότητας του αναιρεσείοντος. Επομένως ο δεύτερος από τον αριθ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης πρέπει ν' απορριφθεί.
Κατ' ακολουθία των ανωτέρω πρέπει ν' απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, να καταδικαστεί ο αναιρεσείων στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ), που κατέθεσε και προτάσεις, όπως ορίζεται, ειδικότερα, στο διατακτικό και να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρο 495 παρ. 4 εδ. ε' ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 14-1-2016 αίτηση για αναίρεση της 4673/2015 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών.
Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ. Και
Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.
ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 29 Ιουνίου 2017.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 8 Σεπτεμβρίου 2017.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
ΠΕΡΙΛΗΨΗ:
ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΟΔΗΓΟΥ ΝΤΑΛΙΚΑΣ ΓΙΑ ΑΝΑΣΤΡΟΦΗ ΠΡΟΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΟΔΟΣΤΡΩΜΑΤΟΣ – ΜΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΕΛΙΓΜΟΥ ΛΟΓΩ ΤΟΥ ΟΓΚΟΥ ΤΗΣ – ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΚΟΠΩΣΗ ΚΑΙ ΑΚΑΤΑΛΛΗΛΟΛΗΤΑ ΟΔΗΓΟΥ ΛΟΓΩ ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗ ΣΤΗΝ ΟΡΑΣΗ - ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΜΕ ΜΟΤΟΣΙΚΛΕΤΑ Η ΟΠΟΙΑ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΣΕ – Ο ΜΟΤΟΣΙΚΛΕΤΙΣΤΗΣ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΣΕ ΝΑ ΡΥΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΤΟΥ ΩΣΤΕ ΝΑ ΚΑΝΕΙ ΑΠΟΦΕΥΚΤΙΚΟ ΕΛΙΓΜΟ – ΕΝΝΟΙΑ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΟΡΙΟΥ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΟΔΗΓΗΣΗ.. – Σαφείς αιτιολογίες ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος και την συνυπαιτιότητα αμφοτέρων των οδηγών οι οποίοι δεν εδειξαν την απαιτούμενη επιμέλεια ώστε να αποφευγχθεί το ατύχημα – Αβάσιμοι οι λόγοι αναίρεσης (914, 300, 330 ΑΚ, αρθρ. 12, 13, 19, 21, 23 ΚΟΚ)
Αριθμός 1546/2017
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ελένη Διονυσοπούλου, Σοφία Ντάντου, Γεώργιο Χοϊμέ και Αλεξάνδρα Κακκαβά, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 27 Ιανουαρίου 2017, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Α. Κ. του Σ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του .... με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.
Του αναιρεσιβλήτου: ΝΠΙΔ με την επωνυμία "ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ατομικά και ως αντικλήτου της αλλοδαπής ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "..." και ήδη "...", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του ...., που δήλωσε στο ακροατήριο την ως άνω τροποποίηση της αλλοδαπής ασφαλιστικής εταιρίας.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 8-9-2010 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1999/2012 μη οριστική και 667/2014 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4673/2015 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 14-1-2016 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Σοφία Ντάντου, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.
Η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Από τις διατάξεις των άρθρων 297, 330 και 914 ΑΚ προκύπτει ότι προϋποθέσεις της ευθύνης προς αποζημίωση είναι η υπαιτιότητα του υπόχρεου, το παράνομο της πράξης ή παράλειψης αυτού και η ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της πράξης ή παράλειψης και της επελθούσας ζημίας. Συνυπαιτιότητα υπάρχει, κατά το άρθρο 300 ΑΚ, όταν ο ζημιωθείς συντέλεσε από δικό του πταίσμα στη ζημία και την έκτασή της, οπότε το Δικαστήριο μπορεί να μην επιδικάσει αποζημίωση ή να μειώσει το ποσό της. Στην περίπτωση αυτή, η μεν κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας για τη συνδρομή ή όχι πταίσματος του ζημιωθέντος, η οποία είναι κρίση σχετική με νομική έννοια, υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο κατά τις διατάξεις του άρθρου 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ, η κρίση όμως για τον καθορισμό του ποσοστού κατά το οποίο πρέπει να μειωθεί η αποζημίωση δεν υπόκειται στον έλεγχο αυτό, γιατί αφορά εκτίμηση πραγμάτων.
Εξάλλου, παράβαση κανόνα δικαίου, που ιδρύει τον λόγο αναιρέσεως του άρθρου 559 αριθμ. 1 ΚΠολΔ, υπάρχει εφόσον αυτός δεν εφαρμοσθεί, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του ή εάν αυτός εφαρμοσθεί, ενώ δεν έπρεπε ή αν εφαρμοσθεί εσφαλμένα (Ολ.ΑΠ 36/1988 ΕλλΔ 1989 1153). Ενώ έλλειψη νόμιμης βάσης, που ιδρύει τον λόγο αναιρέσεως του αριθμ. 19 του ανωτέρω άρθρου υπάρχει όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού, δε εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά ή τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται, βάσει του πραγματικού του κανόνα δικαίου, για την επέλευση της απαγγελθείσας έννομης συνέπειας ή την άρνησή της ή αντιφάσκουν μεταξύ τους (Ολ.ΑΠ 25/2004).
Στην προκειμένη υπόθεση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του, ως προς την υπαιτιότητα των οδηγών των εμπλακέντων στο επίδικο ατύχημα οχημάτων δέχθηκε, ανελέγκτως, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Στις 4-8-2009 ημέρα Τρίτη και περί ώρα 14.40 ο Ο. Τ. (O. N. T.), Τούρκος υπήκοος, οδηγώντας το με πινακίδες κυκλοφορίας Τουρκίας υπ' αριθ. ... φορτηγό δημόσιας χρήσης (αρθρωτό όχημα) ελκυστήρας (τράκτορας) με επικαθήμενο ρυμουλκούμενο όχημα υπ' αριθ. κυκλοφορίας ... συνολικού μήκους 13 μέτρων, πλάτους 2,60 μέτρων με απόβαρο 7.760 κιλά... εκινείτο στην περιοχή Χαϊδαρίου επί της λεωφόρου Σχιστού στο ύψος της εισόδου στο στρατόπεδο "..." και δη στην δεύτερη από αριστερά (μεσαία) λωρίδα κυκλοφορίας του ρεύματος προς Κερατσίνι με κατεύθυνση από Χαϊδάρι προς Κερατσίνι.... Η λεωφόρος Σχιστού στο πιο πάνω σημείο είναι διπλής κατεύθυνσης καλυμμένη με ασφαλτικό τάπητα, στο μέσον του οδοστρώματος υπάρχει κεντρική νησίδα πλάτους ενός (1) μέτρου που χωρίζει τα δύο αντίθετης κυκλοφορίας ρεύματα, η οποία διακόπτεται σε μήκος 50 μέτρων στο ύψος της εισόδου στο στρατόπεδο ... που υπάρχει στα δεξιά του ρεύματος προς Κερατσίνι, το οποίο (ρεύμα) έχει πλάτος οδοστρώματος 14 μέτρα με τέσσερις λωρίδες κυκλοφορίας οι οποίες χωρίζονται με διακεκομμένη διαγράμμιση, η οποία επίσης διακόπτεται όπως και η κεντρική νησίδα σε αντίστοιχο μήκος 50 μέτρων (βλ. έκθεση αυτοψίας και σχεδιάγραμμα). Η οδός στο ρεύμα προς Κερατσίνι είναι ευθεία σε απόσταση τουλάχιστον εκατό μέτρων πριν το πιο πάνω σημείο και παρουσιάζει ανωφέρεια με μικρή απροσδιόριστη κλίση, ενώ πριν εμφανίζει ελαφρά δεξιά καμπυλότητα (βλ. έκθεση αυτοψίας και προσκομιζόμενες φωτογραφίες), το δε όριο της μεγίστης ταχύτητας των επ' αυτής κινουμένων οχημάτων καθορίζεται διά πινακίδας ... σε 80 χιλ/ώρα.
Επικρατούσε φως ημέρας, ήταν καλοκαιρία, η οδός ήταν ξηρά, η ορατότητα των οδηγών των οχημάτων δεν περιοριζόταν από φυσικά ή τεχνικά εμπόδια, η κυκλοφορία των οχημάτων ήταν κανονική, των δε πεζών απαγορευτική (βλ. έκθεση αυτοψίας). Την ίδια χρονική στιγμή ο ενάγων οδηγώντας την υπ' αριθ. κυκλοφορίας ... δίκυκλη μοτοσικλέτα μάρκας ... 600cc, ιδιοκτησίας του, εκινείτο στην ίδια περιοχή επί της ιδίας οδού με κατεύθυνση επίσης από Χαϊδάρι προς Κερατσίνι στην τρίτη από αριστερά λωρίδα κυκλοφορίας (δεύτερη από δεξιά). Μπροστά του εκινείτο ένα ιδιωτικής χρήσης αυτοκίνητο, το οποίο προσπέρασε από αριστερά μπαίνοντας στην δεύτερη από αριστερά λωρίδα (μεσαία λωρίδα), όπου είδε ότι κατ' εκείνο το χρόνο εκινείτο σε απόσταση 30 περίπου μέτρων το προαναφερόμενο φορτηγό-νταλίκα. Κινήθηκε πίσω από το προπορευόμενο φορτηγό διατηρώντας την ίδια απόσταση και στο ύψος της εισόδου στο στρατόπεδο ... είδε ν' ανάβουν τα κόκκινα φώτα πέδησης του φορτηγού και ο οδηγός να επιβραδύνει. Τότε ο ενάγων επιχείρησε να προσπεράσει το φορτηγό από αριστερά και έτσι εισήλθε στην πρώτη από αριστερά λωρίδα κυκλοφορίας. Στο ύψος αυτό της οδού, ο οδηγός του φορτηγού αυτοκινήτου με το επικαθήμενο ρυμουλκούμενο όχημα επιχείρησε να εκτελέσει αναστροφή προς τα αριστερά, προκειμένου να εισέλθει στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας προς Μάνδρα. Καθ' όν χρόνο το αρθρωτό φορτηγό, ελκυστήρας (τράκτορας) με το επικαθήμενο, συνολικού μήκους 13 μέτρων και πλάτους 2,60 μέτρων όπως προελέχθη, ευρισκόμενο σε διαγώνια θέση καταλάμβανε με το μήκος του και τις δύο, πρώτη και δεύτερη, από αριστερά λωρίδες κυκλοφορίες, ο ενάγων που κατ' εκείνο το χρόνο κινούνταν στην πρώτη από αριστερά λωρίδα κυκλοφορίας, όπως προελέχθη, ευρισκόμενος σε απόσταση 30 μέτρων περίπου από το φορτηγό, όπως ο ίδιος κατέθεσε στην ποινική δίκη, παρά την τροχοπέδηση που επιχείρησε και τον ελιγμό προς τα αριστερά, δεν απέφυγε τη σύγκρουση και προσέκρουσε με το εμπρόσθιο μέρος της μοτοσικλέτας στον εμπρόσθιο αριστερό τροχό του ελκυστήρα, στην προέκταση της αριστερής πλευράς της νησίδας σε απόσταση περίπου 17 μέτρων από το τέλος της νησίδας, όπου βρέθηκαν τα θραύσματα και τα λάδια (υγρά φρένων) όπως σημειώνεται στην έκθεση αυτοψίας, η μοτοσικλέτα ανετράπη και ο ίδιος κατέπεσε στο οδόστρωμα και υπέστη σοβαρές σωματικές βλάβες, όπως θα εκτεθούν κατωτέρω, ενώ υπέστησαν υλικές ζημιές τα εμπλακέντα στο ατύχημα οχήματα, το μεν φορτηγό στην πλάγια αριστερή επιφάνεια του ελκυστήρα (τράκτορα) και ειδικότερα στην περιοχή του εμπρόσθιου αριστερού τροχού χωρίς βλάβες του ελαστικού ή του τροχού, η δε μοτοσικλέτα στην εμπρόσθια - οπίσθια - πλάγια δεξιά - πλάγια αριστερή επιφάνεια με βλάβες κυρίως στην εμπρός πλευρά της στον εμπρός τροχό, όπου εμφανίζει μετατόπιση του εμπρός τροχού προς τα πίσω λυγίζοντας το σύστημα διεύθυνσης, το τιμόνι έχει σφηνωθεί υπό γωνία 60 περίπου μοιρών γυρισμένο προς την αριστερή πλευρά.
Με βάση τα ανωτέρω πραγματικά περιστατικά, κρίνεται ότι το ένδικο τροχαίο και συνακόλουθα ο τραυματισμός τον ενάγοντος, οφείλεται σε συγκλίνουσα αμέλεια (συνυπαιτιότητα) του ασφαλισμένου οδηγού του φορτηγού και του ίδιου του ενάγοντος - παθόντος - οδηγού της μοτοσικλέτας, οι οποίοι δεν προείδαν το ατύχημα, διότι αμφότεροι δεν κατέβαλαν την απαιτούμενη επιμέλεια και προσοχή την οποία, κατ' αντικειμενική κρίση, μπορούσαν αναλόγως των αντικειμενικών περιστάσεων και ικανοτήτων τους και όφειλαν κατά τους νομικούς κανόνες, τις επικρατούσες οδικές και κυκλοφοριακές συνθήκες και την κοινή πείρα και λογική να καταβάλουν, όπως θα έπραττε υπό τις ίδιες περιστάσεις κάθε λογικός και ευσυνείδητος οδηγός και την οποία αν επεδείκνυαν θα μπορούσαν να προβλέψουν και να αποφύγουν το ατύχημα (άρθρο 330 εδ. β' του Α.Κ.). Ειδικότερα, ο μεν πρώτος οδηγός του φορτηγού, διότι δεν οδηγούσε με την αναγκαία σύνεση και διαρκώς τεταμένη την προσοχή του, ώστε να μην εκθέτει σε κίνδυνο πρόσωπα ή να δημιουργεί με τη συμπεριφορά του εμπόδια στην κυκλοφορία, και δεν βρισκόταν σε κατάλληλη σωματική κατάσταση για οδήγηση ως πάσχων από καταρράκτη στον αριστερό του οφθαλμό, πάθηση για την οποία επρόκειτο να χειρουργηθεί σύντομα όπως ο ίδιος κατέθεσε προανακριτικά (βλ. και έκθεση αυτοψίας), επιχείρησε αναστροφή προκειμένου να αλλάξει κατεύθυνση προς τα αριστερά και να εισέλθει στο ρεύμα της αντίθετης κατεύθυνσης προς Μάνδρα, διαγράφοντας σχεδόν κάθετη κίνηση στην οδό και καταλαμβάνοντας τη λωρίδα που εκινείτο και την παράπλευρη αυτής αριστερή λωρίδα λόγω των πολύ μεγάλων διαστάσεών του και του είδους του οχήματος που οδηγούσε, χωρίς να ελέγξει, όπως όφειλε και μπορούσε, καθώς επικρατούσε φως ημέρας, η οδός ήταν ευθεία- οριζόντια και η ορατότητά του δεν περιοριζόταν, για να βεβαιωθεί ότι από την ενέργειά του αυτή δεν προκαλείται κίνδυνος στους λοιπούς χρήστες, αλλά εντελώς αμελώς και απερίσκεπτα χωρίς να βεβαιωθεί ότι μπορεί να το πράξει με ασφάλεια για τους οδηγούς που κινούνταν στο ίδιο με αυτόν ρεύμα κυκλοφορίας και πλησίαζαν στο σημείολαμβάνοντας υπόψη τη θέση, την κατεύθυνση και την ταχύτητά τους, ενόψει των πολύ μεγάλων διαστάσεων του οχήματός του, όπως προπεριγράφηκαν, που δεν του επέτρεπαν να ολοκληρώσει τον ελιγμό σε σύντομο χρόνο και σε περιορισμένο πλάτος του οδοστρώματος της οδού και χωρίς να θέσει σε λειτουργία τον αντίστοιχο δείκτη αλλαγής κατεύθυνσης του φορτηγού, ώστε να προειδοποιήσει έγκαιρα τους οδηγούς, που τον ακολουθούσαν για την ενέργειά του αυτή, αλλά εντελώς αμελώς επιχείρησε την πιο πάνω κίνηση, προκαλώντας έτσι τη σύγκρουση μεταξύ των δύο οχημάτων και τον τραυματισμό του ενάγοντος οδηγού της μοτοσικλέτας, συμπεριφορά η οποία, όντας ικανή κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων να προκαλέσει τροχαίο ατύχημα, το προκάλεσε στη συγκεκριμένη περίπτωση, και έτσι η αμέλεια αυτή του εν λόγω οδηγού και η εκ μέρους του παράβαση των επιτακτικών διατάξεων των άρθρων 12 παρ. 1, 13 παρ. 2, 21 παρ. 1, 2 και 23 παρ. 2 του ν. 2696/1999 "Περί κυρώσεως του Κ.Ο.Κ.", συνδέονται αιτιωδώς με την πρόκληση του πιο πάνω ατυχήματος.
Ο δε ενάγων παθών, διότι δεν οδηγούσε με σύνεση και διαρκώς τεταμένη την προσοχή του, δεν ασκούσε τον πλήρη έλεγχο και την εποπτεία στο όχημά του έτσι ώστε να μπορεί σε κάθε στιγμή να εκτελεί τους απαιτούμενους χειρισμούς ούτε είχε ρυθμίσει την ταχύτητά του λαμβάνοντας υπόψη τις επικρατούσες συνθήκες αλλά εκινείτο με ταχύτητα 70 χιλιομέτρων περίπου την ώρα, η οποία δεν υπερέβαινε μεν το ανώτατο όριο των 80 χιλιομέτρων, υπερέβαινε όμως το επιβαλλόμενο από τις πιο πάνω περιστάσεις (κίνηση πίσω από αρθρωτό φορτηγό - τράκτορα με ρυμουλκούμενο επικαθήμενο, πολύ μεγάλων διαστάσεων μήκους 13 μέτρων και πλάτους 2,60 μέτρων, σε οδό με ανωφέρεια, που είναι μεν ευθεία για 100 μέτρα πριν τον τόπο του ατυχήματος, πριν όμως εμφανίζει ελαφρά δεξιά καμπυλότητα) και δεν αντιλήφθηκε εγκαίρως την εκτέλεση του ελιγμού από τον οδηγό του φορτηγού, όπως όφειλε και μπορούσε υπό τις επικρατούσες συνθήκες (οδός ευθεία με απεριόριστη ορατότητα και μεγάλων διαστάσεων, μακρύ αρθρωτό όχημα που χρειάζεται χρόνο για να πραγματοποιήσει ελιγμό), με αποτέλεσμα να μην μπορέσει να μειώσει την ταχύτητά του διά πεδήσεως εγκαίρως ούτε να μπορέσει να προβεί σε διενέργεια επιτυχούς ελιγμού προς αποφυγή του ατυχήματος ή μείωση των συνεπειών του, συμπεριφορά η οποία, όντας ικανή κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων να προκαλέσει τροχαίο ατύχημα, το προκάλεσε στη συγκεκριμένη περίπτωση, έστω και αν αυτό συνέβη και από υπαιτιότητα του οδηγού του φορτηγού και έτσι συνδέεται αιτιωδώς, προς την αμέλεια αυτή του παθόντος (άρθρα 12 παρ. 1, 19 παρ. 1, 2 και 3 ν. 2696/1999 "Περί κυρώσεως του K.Ο.K.".
Έτσι που έκρινε το Εφετείο δεν παραβίασε ευθέως τις εφαρμοσθείσες ως άνω ουσιαστικές διατάξεις των άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ, καθόσον τα ανελέγκτως πιο πάνω δεκτά γενόμενα ως αποδειχθέντα πραγματικά περιστατικά, όπως προαναφέρθηκαν, πληρούν το πραγματικό της νομικής έννοιας της συντρέχουσας συνυπαιτιότητας του οδηγού του με πινακίδες κυκλοφορίας Τουρκίας υπ' αριθμ. ... φορτηγού δημόσιας χρήσης (αρθρωτού οχήματος) ελκυστήρα (τράκτορα) με επικαθήμενο ρυμουλκούμενο όχημα με αριθμό κυκλ. ... αλλά και του ενάγοντος και ήδη αναιρεσείοντος, οδηγού της με αριθμό κυκλ. ... δίκυκλης μοτοσικλέτας και δικαιολογούν την κατά ένα μέρος παραδοχή της ένδικης αγωγής. Επομένως ο πρώτος λόγος αναίρεσης κατά το πρώτο τμήμα, με το οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθ. 1 του άρθρου 559 πρέπει ν' απορριφθεί.
Από τις ίδιες πιο πάνω παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα προκύπτει ότι έχει νόμιμη βάση και δη την απαιτούμενη αιτιολογία γιατί καλύπτεται χωρίς λογικά κενά και αντιφάσεις και με πληρότητα και σαφήνεια, χωρίς να χρειαζόταν οποιαδήποτε άλλη περαιτέρω παραδοχή το πραγματικό των ίδιων εφαρμοστέων εδώ κανόνων ουσιαστικού δικαίου των άρθρων του ΑΚ, τους οποίους η προσβαλλόμενη απόφαση δεν παραβίασε εκ πλαγίου με ανεπαρκείς και αντιφατικές αιτιολογίες, ενώ δεν ήταν αναγκαία η παράθεση και άλλων για να αιτιολογηθεί χωρίς αμφιβολία η συντρέχουσα συνυπαιτιότητα και του οδηγού της δίκυκλης μοτοσικλέτας, ενάγοντος και ήδη αναιρεσείοντος και ο αιτιώδης σύνδεσμος της υπαίτιας αυτής συμπεριφοράς με το ζημιογόνο αποτέλεσμα.
Ειδικότερα, αναπτύσσονται με πληρότητα οι συνθήκες κάτω από τις οποίες έλαβε χώρα το ατύχημα, η πορεία και η θέση των οχημάτων πριν και μετά το ατύχημα, η απόσταση και το χρονικό σημείο κατά το οποίο ο αναιρεσείων, οδηγός της δίκυκλης μοτοσικλέτας επιχείρησε να προσπεράσει από αριστερά το προπορευόμενο όχημα, και τα βλαβέντα μέρη των συγκρουσθέντων οχημάτων, καθώς και τα στοιχεία, από τα οποία το Δικαστήριο οδηγήθηκε στο συμπέρασμα της συντρέχουσας συνυπαιτιότητας του αναιρεσείοντος. Εξάλλου η αποδιδόμενη με το ίδιο τμήμα του πρώτου λόγου αναίρεσης αντίφαση της προσβαλλόμενης απόφασης, διότι ενώ δέχεται ότι εκινείτο με κανονική ταχύτητα 70 χλμ/ώρα αντί του ανωτάτου ορίου των 80 χλμ/ώρα στη συνέχεια δέχεται ότι δεν οδηγούσε με σύνεση και τεταμένη την προσοχή και έτσι δεν αντιλήφθηκε εγκαίρως τον αριστερό ελιγμό του προπορευόμενου ζημιογόνου οχήματος πρέπει ν' απορριφθεί, διότι η κίνηση της δίκυκλης μοτοσικλέτας με κανονική ταχύτητα δεν συνδέεται αναγκαίως με οδήγηση με σύνεση και τεταμένη την προσοχή. Επομένως, ο ίδιος λόγος αναίρεσης, κατά το δεύτερο και τρίτο τμήμα, με τα οποία αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθμ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πρέπει ν' απορριφθεί.
Με τον δεύτερο από τον αριθμ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγο αναίρεσης πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση για εσφαλμένη ερμηνεία του άρθρου 19 του ν. 2696/1999 (ΚΟΚ) με την παραδοχή ότι, καίτοι η ταχύτητα με την οποία ο αναιρεσείων οδηγούσε την μοτοσικλέτα του (70 χλμ/ώρα) δεν υπερέβαινε το ανώτατο όριο (80 χλμ/ώρα), υπερέβαινε, όμως, το επιβαλλόμενο από τις συγκεκριμένες περιστάσεις, τις οποίες προσδιόρισε ειδικά και συγκεκριμένα: α) κίνηση πίσω από αρθρωτό φορτηγό-τράκτορα με ρυμουλκούμενο επικαθήμενο, μεγάλων διαστάσεων μήκους 13 μέτρων και πλάτους 2,60 μέτρων, β) οδό με ανωφέρεια και γ) ευθεία για 100 μέτρα πριν τον τόπο του ατυχήματος, πριν όμως εμφανίζει ελαφριά δεξιά καμπυλότητα. Το Εφετείο με την ως άνω παραδοχή δεν παραβίασε ευθέως τις διατάξεις των παραγράφων 1, 2 και 3 του άρθρου 19 του ν. 2696/1999 (ΚΟΚ) διότι, από τις εν λόγω διατάξεις προκύπτει, ότι για να θεωρηθεί ότι ο οδηγός επιδεικνύει κυκλοφοριακώς ορθή συμπεριφορά, δεν αρκεί να ρυθμίζει την ταχύτητά του σύμφωνα με τις πινακίδες ορίων ταχύτητας, αλλά επιβάλλεται ο οδηγός κινούμενος με ταχύτητα, μη υπερβαίνουσα το υπάρχον για το συγκεκριμένο σημείο όριο, να λαμβάνει υπόψη και άλλους παράγοντες, όπως η διαμόρφωση του εδάφους, οι στροφές, αλλά και τις συνθήκες κυκλοφορίας, τους οποίους παράγοντες το Εφετείο έλαβε υπόψη του για την κατάφαση της συντρέχουσας συνυπαιτιότητας του αναιρεσείοντος. Επομένως ο δεύτερος από τον αριθ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης πρέπει ν' απορριφθεί.
Κατ' ακολουθία των ανωτέρω πρέπει ν' απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, να καταδικαστεί ο αναιρεσείων στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ), που κατέθεσε και προτάσεις, όπως ορίζεται, ειδικότερα, στο διατακτικό και να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρο 495 παρ. 4 εδ. ε' ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 14-1-2016 αίτηση για αναίρεση της 4673/2015 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών.
Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ. Και
Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.
ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 29 Ιουνίου 2017.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 8 Σεπτεμβρίου 2017.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου