3962/2008
ΤΟ ΠΟΛΥΜΕΛΕΣ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ
Αποτελούμενο από τους Δικαστές Γεώργιο Τσιάμπα Πρόεδρο Πρωτοδικών, Χαρίκλεια
Παραπαγγίδου Πρωτοδίκη, Κωνσταντίνα Κωτσοπούλου Πρωτοδίκη-Εισηγήτρια και από τη
Γραμματέα Νίκη Πουρνάρα.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 14 Μαρτίου 2008 για να δικάσει την
υπόθεση μεταξύ:
ΤΗΣ ΕΚΚΑΛΟΥΣΑΣ - ΕΝΑΓΟΜΕΝΗΣ: Δ. ή Δ. συζύγου Δ. Μ., κατοίκου Α., την οποία
εκπροσώπησε στο ακροατήριο ο πληρεξούσιος δικηγόρος της Ιωάννης Καλογερόπουλος,
βάσει δηλώσεως.
ΤΩΝ ΕΦΕΣΙΒΛΗΤΩΝ - ΕΝΑΓΟΝΤΩΝ: 1) Γ. Κ. του Δ. και 2) Γ. συζύγου Γ. Κ., αμφοτέρων
κατοίκων Πετρούπολης Αττικής, τους οποίους εκπροσώπησε στο ακροατήριο ο
πληρεξούσιος δικηγόρος τους Νικόλαος Αθανασιάδης.
Οι εφεσίβλητοι, ζήτησαν να γίνει δεκτή η από 4-7-2005 αγωγή τους, που
κατατέθηκε ενώπιον του Ειρηνοδικείου Αθηνών, με αριθμό καταθέσεως 4293/2005.
Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, εξέδωσε την υπ' αριθμ. 3864/2006 απόφασή του
(Τακτική Δ.), με την οποία δέχτηκε την αγωγή.
Ήδη η εκκαλούσα με την από 15-3-2007 έφεσή της, που κατατέθηκε στην Γραμματεία
του Δικαστηρίου τούτου με αριθμό καταθέσεως 777/2007, προσδιορίστηκε για την
δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας και γράφτηκε στο πινάκιο,
προσβάλλει την απόφαση αυτή.
Κατά τη συζήτηση της υποθέσεως παραστάθηκε στο ακροατήριο μόνο ο πληρεξούσιος
δικηγόρος των εφεσιβλήτων και ζήτησε να γίνουν δεκτά όσα αναφέρονται στις
προτάσεις του. Αντίθετα, ο πληρεξούσιος δικηγόρος της εκκαλούσας δεν
παραστάθηκε στο ακροατήριο, αλλά κατέθεσε μονομερή δήλωση που έγινε σύμφωνα με
τη διάταξη του άρθρ. 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. όπως τροποποιήθηκε με το άρθρ. 3
του Ν. 1649/86 και προκατέθεσε προτάσεις.
ΑΦΟΥ ΜΕΛΕΤΗΣΕ ΤΗΝ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ
ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΚΑΤΑ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η υπό κρίση έφεση της εναγομένης, ήδη εκκαλούσας, κατά της υπ' αρίθμ. 3864/2006
οριστικής αποφάσεως του Ειρηνοδικείου Αθηνών, το οποίο δίκασε την από 04.07.05
και με αρ. κατ. 4293/05 αγωγή των εναγόντων και ήδη εφεσίβλητων κατά την
τακτική διαδικασία, έχει ασκηθεί σύμφωνα με τις νόμιμες διατυπώσεις και είναι
εμπρόθεσμη. Επομένως πρέπει να γίνει τυπικά δεκτή η έφεση και να ερευνηθεί
περαιτέρω κατ' ουσία.
Οι ενάγοντες και ήδη εφεσίβλητοι, με την υπό κρίση αγωγή τους εκθέτουν ότι
είναι συγκύριοι, συνομείς και συγκάτοχοι και κατά ποσοστό ½ εξ' αδιαιρέτου ο
καθένας ενός διαμερίσματος, που βρίσκεται στην Πετρούπολη Αττικής, επί των οδών
Δ. Α. 56 και Νικηταρά. Ότι αγόρασαν αυτό από εναγομένη το έτος 1992. Ότι όταν
έγινε η αγοραπωλησία, δεν είχε ολοκληρωθεί η κατασκευή της οικοδομής από την
εναγομένη. Ότι η εναγομένη ανέλαβε την υποχρέωση να παραδώσει την πωλούμενη
οριζόντια ιδιοκτησία πλήρως αποπερατωμένη το αργότερο μέχρι 30.12.92 και του
κοινόχρηστους και κοινόκτητους χώρους, μεταξύ των οποίων και τον ανελκυστήρα,
μέχρι την 30.01.93. Επίσης, συμφωνήθηκε ότι η εναγομένη θα οφείλει ως ποινική
ρήτρα για κάθε ημέρα καθυστέρησης των κοινοχρήστων και κοινοκτήτων χώρων 500
δρχ. Ότι η εναγομένη δεν παρέδωσε σε λειτουργία τον ανελκυστήρα μέχρι και την
17.05.05, οπότε ετέθη αυτός σε λειτουργία με πρωτοβουλία των συνιδιοκτητών. Ότι
επήλθε κατάπτωση της συμφωνηθείσης ποινικής ρήτρας, η οποία ανέρχεται για το
χρονικό διάστημα από 31.01.93 έως 17.05.05 στο ποσό των 6.463,42 ευρώ και
οφείλει στον καθένα από τους ενάγοντες το ποσό των 3.231,71 ευρώ. Κατόπιν
τούτων, ζητούν να υποχρεωθεί η εναγομένη να τους καταβάλει τα ως άνω ποσά
νομιμοτόκως από την επίδοση της αγωγή έως την εξόφληση. Επί της αγωγής εκδόθηκε
η προαναφερθείσα απόφαση του Ειρηνοδικείου, η οποία έκανε δεκτή την αγωγή. Κατά
της αποφάσεως αυτή παραπονείται η εναγομένη ήδη εκκαλούσα, με την κρινόμενη
έφεση της, για κακή εφαρμογή του νόμου και εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων
και ζητεί να απορριφθεί η αγωγή.
Από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 200, 288, 361, 513 και 681 ΑΚ
προκύπτει ότι η πώληση οριζόντιας ιδιοκτησίας σε πολυκατοικία υπό κατασκευή, αν
με τη σύμβαση ο πωλητής και συγχρόνως κατασκευαστής του διαμερίσματος
αναλαμβάνει την υποχρέωση να ολοκληρώσει αυτό και να το παραδώσει έτοιμο προς
χρήση στον αγοραστή, μπορεί, κατά τη βούληση των μερών, να θεωρηθεί ως ενέχουσα
το χαρακτήρα μικτής συμβάσεως, εφόσον τα μέρη απέβλεψαν τόσο στην πώληση του
ημιτελούς διαμερίσματος, όσο και στη σύμβαση έργου, που αφορούσε τις εργασίες
αποπερατώσεώς του. Ως προς το ποσοστό επί του οικοπέδου και την οριζόντια
ιδιοκτησία στην κατάσταση που βρισκόταν κατά το χρόνο της σύμβασης, η
δικαιοπραξία αποτελεί πώληση, ενώ ως προς το υπολειπόμενο υπό κατασκευή έργο,
αποτελεί σύμβαση έργου (Εφ.ΑΘ. 5564/89 Ελλ.Δικ. 1991, 207, 8967/86 Ελλ.Δικ.
1987, 1105, Εφ.Θες. 2297/90 Ελλ.Δικ.1991, 1298, ΑΠ 890/90 Ελλ.Δικ. 1991, 548,
Γαζή, Σύμβαση κατασκευής με αντιπαροχή NOB 1982, 1409, Δεληγιάννης Ερμ. ΑΚ,
άρθρο 683, αρ. 20, 32, 34). Περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 340, 341,
342, 404, 405, 686 και 700 ΑΚ προκύπτει ότι. α) επί της συμφωνημένης με τη
σύμβαση έργου ποινικής ρήτρας, αν ο εργοδότης δεν άσκησε το δικαίωμα
υπαναχώρησης, που θα είχε ως αποτέλεσμα την αναδρομική κατάργηση των
αποτελεσμάτων της σύμβασης, η ποινή καταπίπτει στις περιπτώσεις υπερημερίας ή
υπαίτιας αδυναμίας του εργολάβου να παραδώσει το έργο, σε περίπτωση δε ορισμού
με τη σύμβαση δήλη ημέρας η ποινή καταπίπτει, αν δεν συνομολογήθηκε κάτι άλλο,
με μόνη την παρέλευση της δήλη ημέρας, β) ο εργοδότης δεν βαρύνεται με την
απόδειξη πταίσματος του εργολάβου, ο οποίος πρέπει προς απαλλαγή του να
αποδείξει ότι η καθυστέρηση οφείλεται σε γεγονός για το οποίο δεν ευθύνεται και
γ) η κατάπτωση της ποινής επέρχεται ανεξαρτήτως υπάρξεως ζημίας του εργοδότη
από τη μη παράδοση ή τη μη εμπρόθεσμη παράδοση του έργου (Εφ.ΑΘ. 5669/2001
Ελλ,Δικ. 2002, 246). Εξάλλου η από τις διατάξεις των άρθρων 404 επ. ΑΚ
προβλεπόμενη σύμβαση γνήσιας ποινικής ρήτρας, με την οποία ο ένας των
συμβαλλομένων υπόσχεται στον άλλον, ότι, εάν δεν εκπληρώσει ή δεν εκπληρώσει
προσηκόντως την οφειλόμενη σ' αυτόν παροχή από άλλη ενοχή, θα του καταβάλει ένα
χρηματικό ποσό ή κάτι άλλο, αποτελεί παρεπόμενη συμφωνία, που αμέσως μεν
στοχεύει ως ένα μέσο πιέσεως στην εξασφάλιση της εκπληρώσεως της κύριας ενοχής,
περαιτέρω δε συνιστά ένα τρόπο αποζημιώσεως, την οποία υποχρεούται να καταβάλει
ο ασυνεπής συμβαλλόμενος, αποκαθιστώντας έτσι την προξενούμενη από την εν λόγω
συμπεριφορά του ζημία στον άλλον. Μεταξύ των προϋποθέσεων της γνήσιας ποινικής
ρήτρας είναι η ύπαρξη κυρίας ενοχής, η τύχη της οποίας επηρεάζει και εκείνη (ΑΠ
611/1998 Ελλ.Δικ. 1999, 141). Περαιτέρω, κατ' άρθρο 249 ΑΚ εφόσον δεν ορίζεται
διαφορετικά, οι αξιώσεις παραγράφονται σε είκοσι χρόνια. Ενώ, κατ' άρθρο 274 ΑΚ
όταν παραγραφεί η κύρια αξίωση, συμπαραγράφονται και οι παρεπόμενες από αυτήν
αξιώσεις, και αν ακόμη δεν συμπληρώθηκε η παραγραφή που ισχύει για αυτές.
Η υπό κρίση διαφορά δεν αφορά εμπράγματο δικαίωμα πάνω σε ακίνητο, ώστε να
υπάγεται στην αποκλειστική αρμοδιότητα του Δικαστηρίου, στην περιφέρεια του
οποίου βρίσκεται το ακίνητο, κατ' άρθρο 29 ΚΠολΔ, αλλά πρόκειται για διαφορά,
που έχει περιουσιακό αντικείμενο. Επομένως, κατά τόπο αρμόδιο Δικαστήριο είναι
το Δικαστήριο στην περιφέρεια του οποίου έχει την κατοικία της η εναγομένη,
κατ' άρθρο 22 ΚΠολΔ, δηλαδή το Ειρηνοδικείου Ιλίου. Όμως, στην προκειμένη
περίπτωση έχουμε
παρέκταση
αρμοδιότητας, διότι με σιωπηρή συμφωνία των
διαδίκων, αφού δεν προέβαλε η εναγομένη στον πρώτο βαθμό ένσταση κατά τόπον
αναρμοδιότητας του Δικαστηρίου, κατέστη αρμόδιο το Ειρηνοδικείου Αθηνών, κατ'
άρθρο 42 ΚΠολΔ. Τα ίδια δεχόμενο το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο ορθώς εφάρμοσε το
νόμο και τυγχάνει, έτσι, απορριπτέος ο πρώτος λόγος εφέσεως, με τον οποίο η
εναγομένη ισχυρίζεται τα αντίθετα.
Η αξιούμενη με την υπό κρίση αγωγή καταβολή της ποινής ρήτρας, που κατέπεσε,
επηρεάζεται από την κύρια ενοχή, που στην προκειμένη περίπτωση είναι η υπαίτια
μη εκπλήρωση οφειλόμενης παροχής των άρθρων 330 επ., 686 ΑΚ και δεν στηρίζεται
στις διατάξεις των ελαττωμάτων του έργου (άρθρα 688 επ.), ούτε σε εκείνες των
πραγματικών ελαττωμάτων από πώληση (άρθρα 534 επ. και 554 ΑΚ), ούτε στη διάταξη
του άρθρου 250 αρ. 17 ΑΚ, όπως αβάσιμα ισχυρίζεται η εναγομένη με τους υπό
κρίση δεύτερο, τρίτο και τέταρτο λόγους έφεσης της. ’ρα, η υπό κρίση αξίωση
παραγράφεται σε είκοσι χρόνια, σύμφωνα και με όσα αναφέρονται στη μείζονα σκέψη
της παρούσας. Τα ίδια δεχόμενο το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο ορθώς εφάρμοσε το νόμο
και τυγχάνουν, έτσι, απορριπτέοι οι σχετικοί ως άνω λόγοι της έφεσης της
εναγομένης.
Περαιτέρω, από την επανεκτίμηση των αποδεικτικών μέσων που προσκομίζονται και
ειδικότερα από τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων των διαδίκων, που
εξετάσθηκαν στο ακροατήριο του Πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου και περιέχονται στα
ταυτάριθμα με την εκκαλούμενη πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης του Δικαστηρίου
εκείνου, τα έγγραφα, τα οποία οι διάδικοι επικαλούνται και προσκομίζουν,
αποδεικνύονται τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Οι ενάγοντες δυνάμει του με
αριθμό 7.904/22.11..92 συμβολαίου αγοραπωλησίας του συμβ/φου Αθηνών Γ. Κ., που
μεταγράφηκε νόμιμα, αγόρασαν από την εναγομένη, πωλήτρια - κατασκευάστρια, ένα
διαμέρισμα της πολυώροφης οικοδομής, που βρίσκεται στην Πετρούπολη Αττικής και
επί των οδών Δ. Α. 56 και Νικηταρά. Κατά το χρόνο της μεταβίβασης δεν είχε
ακόμη ολοκληρωθεί η κατασκευή της οικοδομής από την εναγομένη. Οι αναλογούντες
στο ως άνω διαμέρισμα κοινόχρηστοι και κοινόκτητοι χώροι, μεταξύ των οποίων και
ο ανελκυστήρας, που προβλεπόταν από τη νόμιμα μεταγεγραμμένη στα βιβλία
μεταγραφών του υποθ/κείου Ιλίου υπ. αρ. 7778/1992 πράξη σύστασης οριζόντιας
ιδιοκτησίας και κανονισμού πολυκ/κίας του ως άνω συμβ/φου, ήταν υπό κατασκευή.
Η εναγομένη ανέλαβε την υποχρέωση να παραδώσει στους ενάγοντες την πωλούμενη
οριζόντια ιδιοκτησία πλήρως αποπερατωμένη και έτοιμη καθ' όλα προς χρήση ως
οικίας το αργότερο μέχρι την 31.12.92, τους δε κοινόχρηστους και κοινόκτητους
χώρους (στους οποίους περιλαμβάνεται και ο ανελκυστήρας) μέχρι την 30.01.93.
Ακόμη συμφωνήθηκε ότι η εναγομένη θα οφείλει ως ποινική ρήτρα για κάθε ημέρα
καθυστέρησης της παράδοσης των κοινοχρήστων και κοινοκτήτων χώρων 500 δρχ. ή
1,46 ευρώ. Στην συνέχεια η εναγομένη, προκειμένου να θέσει σε λειτουργία τον
ανελκυστήρα της ως άνω πολυκατοικίας, έλαβε την προέγκριση μελέτης από την
αρμόδια Διεύθυνση Βιομηχανίας Νομαρχίας Δυτικής Αττικής (βλ το με αρ.
7609/28.12.93 οικείο έγγραφο), με την οποία ορίζεται ότι ισχύει για χρονικό
διάστημα 45 ημερών από την υποβολή της στη για ηλεκτροδότηση, με την παραγγελία
να διακοπεί αυτή αν δεν προσκομιστεί εγκαίρως η άδεια λειτουργίας του
ανελκυστήρα, με την οποία ο ιδιοκτήτης πρέπει να εφοδιαστεί πριν την παράδοση
στο κοινό και την θέση του σε λειτουργία. Κατόπιν, η ως άνω υπηρεσία
παραγγέλλει στην ΔΕΗ Αγ. Αναργύρων την διακοπή ηλεκτροδότησης του ανελκυστήρα,
διότι διαπίστωσε ότι η εγκατάσταση του από την εναγομένη έγινε αυθαίρετα και
από την λειτουργία του δημιουργούνται κίνδυνοι για τους χρήστες και η εναγομένη
ειδοποιήθηκε επανειλημμένα από την ως άνω υπηρεσία να αποκαταστήσει τις
διαπιστωθείσες παραβάσεις. Παρά τις οχλήσεις των ιδιοκτητών, μεταξύ των οποίων
και των εναγόντων, προς την εναγομένη να προχωρήσει στις απαιτούμενες ενέργειες
προκειμένου να εκδοθεί νόμιμη άδεια λειτουργία ανελκυστήρα, η εναγομένη ουδέν
έπραξε. Τελικά, ο ανελκυστήρας λειτούργησε την 17.05.05, με ενέργειες της
ένωσης ιδιοκτητών της πολυκατοικίας. Εκ της ως άνω υπαίτιας αδυναμίας της
εναγομένης - εργολάβου - κατασκευάστριας να παραδώσει σε λειτουργία τον
ανελκυστήρα στους ενάγοντες, με την παρέλευση της δήλης μέρας στις 30.01.93,
κατέπεσε η συμφωνηθείσα ποινή και συνεπώς η εναγομένη οφείλει στον καθένα από
τους ενάγοντες, για το διάστημα από 30.01.93 έως την 17.05.05, που λειτούργησε
ο ανελκυστήρας, το ποσό των 3.231,71 ευρώ (4.427 ημέρες Χ 1,46 ευρώ Χ ½).
Συνεπώς, πρέπει να γίνει δεκτή η αγωγή και να υποχρεωθεί η εναγομένη να
καταβάλει στους ενάγοντες τα ως άνω ποσά, με το νόμιμο τόκο από την επομένη της
επίδοσης της αγωγής έως την εξόφληση. Τα ίδια δεχόμενο το πρωτοβάθμιο
Δικαστήριο, δεν έσφαλε, ορθώς το νόμο εφάρμοσε και τις αποδείξεις εκτίμησε,
έστω και με ελλιπή αιτιολογία, και η έφεση της εκκαλούσας πρέπει να απορριφθεί,
αφού συμπληρωθεί η αιτιολογία με την παρούσα. Τέλος τα δικαστικά έξοδα των
εφεσιβλήτων του παρόντος βαθμού δικαιοδοσίας, πρέπει να επιβληθούν σε βάρος της
εκκαλούσας (άρθρ. 1, 176, 183 ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Δικάζει αντιμωλία των διαδίκων.
Δέχεται τυπικά την έφεση.
Απορρίπτει αυτή κατ' ουσία.
Επιβάλλει σε βάρος της εκκαλούσας τη δικαστική δαπάνη των εφεσιβλήτων του
παρόντος βαθμούς δικαιοδοσίας, την οποία καθορίζει στο ποσό των τριακοσίων
(300) ευρώ.
Κρίθηκε, αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 6 Ιουνίου 2008.
Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Δημοσιεύθηκε σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 20 Ιουνίου
2008.
Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου